Chuyển đến nội dung
Menu

Drawdown và phục hồi: quản lý giai đoạn thua lỗ

Tác giả: Chad Smith · Cập nhật

Trên trang này
  1. Drawdown là gì
  2. Bài toán phục hồi
  3. Vì sao drawdown xảy ra
  4. Dự kiến drawdown trước khi nó xảy ra
  5. Đặt giới hạn trước
  6. Vì sao giảm rủi ro có tác dụng
  7. Xem xét lại
  8. Trở lại mức rủi ro bình thường
  9. Bẫy cảm xúc khi drawdown
  10. Ý chính

Trong bài học này, bạn sẽ học

  • Đo drawdown từ đỉnh đến đáy
  • Tính mức lãi cần thiết để phục hồi sau một drawdown
  • Đặt giới hạn drawdown theo ngày, theo tuần và tối đa
  • Lên kế hoạch giảm rủi ro và trở lại mức bình thường sau drawdown

Giai đoạn thua lỗ là một phần bình thường của giao dịch. Bài học về tỷ lệ rủi ro/lợi nhuận đã cho thấy ngay cả chiến lược có kỳ vọng dương cũng thường xuyên thua. Bài này giải thích cách đo một giai đoạn thua lỗ, vì sao giai đoạn thua sâu lại khó thoát ra đến vậy, và cách đặt quy tắc để hạn chế thiệt hại và định hướng quá trình phục hồi.

Drawdown là gì

Drawdown là mức sụt giảm của tài khoản từ điểm cao nhất xuống một điểm thấp sau đó, trước khi lập đỉnh mới. Nó thường được đo trên vốn sở hữu (equity), nên các khoản lỗ đang mở cũng được tính.

Drawdown (%) = (đỉnh − đáy) ÷ đỉnh × 100

Ví dụ minh họa (số liệu minh họa): một tài khoản tăng lên 12.000 đô la Mỹ, rồi giảm xuống 9.000 trước khi phục hồi. Drawdown là (12.000 − 9.000) ÷ 12.000 = 25%.

Drawdown lớn nhất trong một giai đoạn được gọi là drawdown tối đa. Đây là một trong những con số quan trọng nhất để đánh giá bất kỳ chiến lược nào, vì nó cho thấy mức đau đớn tệ nhất mà bạn đã phải chịu đựng.

Bài toán phục hồi

Bạn đã gặp ý này trong bài học đầu tiên: sau một khoản lỗ, bạn cần mức lãi lớn hơn để quay về.

Mức lãi cần thiết = drawdown ÷ (1 − drawdown)
DrawdownMức lãi cần để phục hồi
5%5,3%
10%11,1%
25%33,3%
40%66,7%
60%150%

Đến khoảng 10%, phục hồi cần mức lãi xấp xỉ bằng mức lỗ. Vượt quá 25%, mức lãi cần thiết tăng nhanh. Vượt quá 50%, phục hồi đòi hỏi phải nhân đôi số tiền còn lại. Thời gian cũng quan trọng: với mức lợi nhuận đều đặn mỗi tháng, drawdown càng sâu thì càng mất nhiều thời gian hơn để phục hồi.

LỗMức lãi cần để gỡ lại−5%+5.3%−10%+11.1%−25%+33.3%−40%+66.7%−60%+150%Mức lãi cần = lỗ ÷ (1 − lỗ)
Lỗ càng sâu, mức lãi cần để quay về điểm ban đầu càng lớn, và khoảng cách tăng nhanh khi vượt quá 25%.

Vì sao drawdown xảy ra

Drawdown đến từ ba nguồn chính:

  1. Biến động thông thường. Chuỗi thua xảy ra do ngẫu nhiên, ngay cả với chiến lược tốt.
  2. Điều kiện thay đổi. Một chiến lược theo xu hướng trong thị trường đi ngang, hoặc chiến lược giao dịch vùng giá trong thị trường có xu hướng, có thể gặp khó khăn trong nhiều tuần.
  3. Sai lầm. Lệnh quá lớn, thiếu stop, giao dịch trả thù và phá vỡ quy tắc.

Hai nguồn đầu là điều được dự kiến và có thể vượt qua với rủi ro nhỏ. Nguồn thứ ba có thể ngăn chặn được. Nhật ký giao dịch giúp bạn phân biệt chúng, như trình bày trong bài học về nhật ký giao dịch.

Dự kiến drawdown trước khi nó xảy ra

Mọi chiến lược đều có drawdown, nên câu hỏi không phải là có xảy ra hay không mà là nó có thể sâu đến đâu. Kết quả backtest cho bạn ước tính ban đầu: drawdown tối đa và chuỗi thua dài nhất. Kết quả giao dịch thật thường kém hơn kiểm thử một chút, do chi phí, trượt giá và khớp lệnh không hoàn hảo. Một cách tiếp cận thận trọng là giả định drawdown tối đa khi giao dịch thật có thể sâu hơn đáng kể so với con số kiểm thử, và đặt rủi ro mỗi lệnh sao cho ngay cả mức đó cũng có thể vượt qua.

Ghi drawdown dự kiến vào kế hoạch cũng giúp ích về mặt cảm xúc. Một drawdown 7% sẽ cho cảm giác rất khác khi bạn đã biết trước rằng 8% đến 10% nằm trong phạm vi bình thường.

Đặt giới hạn trước

Các quyết định đưa ra trong lúc drawdown thường kém, vì nỗi sợ và sự bực bội ở mức cao. Hãy đặt giới hạn trước, khi bạn bình tĩnh, và tuân theo chúng.

Giới hạn lỗ hằng ngày. Giới hạn lỗ hằng ngày ngăn một ngày tệ biến thành thảm họa. Ví dụ: ngừng giao dịch trong ngày sau khi lỗ 2% hoặc sau ba lệnh thua.

Giới hạn theo tuần. Ví dụ: ngừng giao dịch trong phần còn lại của tuần sau khi lỗ 4%.

Giảm bậc theo drawdown. Giảm rủi ro mỗi lệnh khi drawdown sâu hơn. Ví dụ:

Drawdown từ đỉnhRủi ro mỗi lệnh
0–5%1,0%
5–10%0,5%
Trên 10%Ngừng giao dịch thật và xem xét lại

Giới hạn drawdown tối đa. Mức mà tại đó bạn ngừng hẳn giao dịch thật và quay lại xem xét, dùng demo hoặc backtest. Ví dụ: 15% tính từ đỉnh.

Các con số này mang tính minh họa. Hãy chọn mức phù hợp với drawdown đã kiểm thử của chiến lược. Nếu backtest cho thấy drawdown tối đa 12%, giới hạn ở 8% sẽ khiến bạn dừng lại trong lúc biến động bình thường, còn giới hạn ở 30% sẽ để một chiến lược hỏng gây ra nhiều thiệt hại.

Vì sao giảm rủi ro có tác dụng

Cắt giảm rủi ro trong lúc drawdown có hai lợi ích. Nó làm chậm các khoản lỗ tiếp theo nếu có điều gì đó sai, và nó giảm áp lực cảm xúc, nên bạn dễ tuân theo quy tắc hơn.

Ví dụ minh họa (số liệu minh họa): một trader có tài khoản 10.000 đô la Mỹ đang giảm 8%, còn 9.200. Với rủi ro 1%, năm lệnh thua tiếp theo sẽ đưa tài khoản xuống khoảng 8.749. Với rủi ro 0,5%, cùng năm lệnh thua đó sẽ còn khoảng 8.973. Khác biệt về tiền không lớn nhưng có ý nghĩa về sự tự tin và thời gian phục hồi.

Cái giá phải trả là phục hồi chậm hơn khi chiến lược bắt đầu hiệu quả trở lại. Đó là cái giá chấp nhận được để đổi lấy sự bảo vệ.

Xem xét lại

Khi bạn chạm giới hạn drawdown, hãy xem xét lại trước khi tiếp tục:

  1. Tôi có tuân theo quy tắc không? Nếu không, vấn đề nằm ở kỷ luật, không phải chiến lược.
  2. Các khoản lỗ có nằm trong phạm vi đã kiểm thử không? So sánh chuỗi thua và drawdown với backtest. Nếu tương tự, đây có thể là biến động bình thường.
  3. Điều kiện thị trường có thay đổi không? Kiểm tra xem thị trường đã chuyển từ có xu hướng sang đi ngang, hay mức biến động đã thay đổi.
  4. Tôi sẽ thay đổi một điều gì, nếu có? Tránh viết lại toàn bộ kế hoạch sau vài tuần tệ.

Trở lại mức rủi ro bình thường

Hãy đặt cả quy tắc để tăng rủi ro trở lại. Ví dụ: tăng từ 0,5% lên 1% rủi ro khi tài khoản phục hồi về trong phạm vi 5% so với đỉnh, hoặc sau 20 lệnh ở mức rủi ro thấp hơn mà vẫn tuân thủ quy tắc. Tránh quay ngay lại khối lượng đầy đủ chỉ sau một lệnh thắng.

Bẫy cảm xúc khi drawdown

  • Giao dịch trả thù: giao dịch lớn hơn hoặc thường xuyên hơn để nhanh chóng gỡ lại khoản lỗ.
  • Nhảy chiến lược: bỏ một kế hoạch đã kiểm thử sau một chuỗi thua bình thường, rồi bắt đầu lại với thứ chưa được kiểm thử.
  • Đóng băng: bỏ qua các setup hợp lệ vì sợ hãi, điều có thể khiến bạn bỏ lỡ chính những lệnh lẽ ra đã giúp gỡ lại khoản lỗ.

Các giới hạn được viết ra và một quy trình xem xét lại là cách phòng vệ tốt nhất trước cả ba bẫy này.

Ý chính

  • Drawdown là mức sụt giảm từ đỉnh xuống đáy; drawdown tối đa là mức tệ nhất.
  • Phục hồi cần mức lãi lớn hơn mức lỗ, và khoảng cách tăng nhanh khi vượt quá khoảng 25%.
  • Đặt trước giới hạn drawdown theo ngày, theo tuần và tối đa, dựa trên kết quả đã kiểm thử.
  • Giảm rủi ro khi drawdown sâu hơn, và xem lại quy tắc cũng như điều kiện thị trường trước khi tiếp tục.
  • Trở lại mức rủi ro bình thường một cách từ từ, và cảnh giác với giao dịch trả thù, nhảy chiến lược và đóng băng.

Kiểm tra mức độ hiểu bài

  1. 1. Một tài khoản đạt đỉnh 12.000 đô la Mỹ và giảm xuống 9.000 trước khi phục hồi. Drawdown là bao nhiêu?

    • A. 9%
    • B. 25%
    • C. 33%
    • D. 3%
    Xem đáp án

    B. 25%

  2. 2. Cần mức lãi bao nhiêu để phục hồi sau drawdown 20%?

    • A. 20%
    • B. 22%
    • C. 25%
    • D. 40%
    Xem đáp án

    C. 25%

  3. 3. Phản ứng hợp lý khi chạm mức drawdown đã định trước là gì?

    • A. Tăng gấp đôi khối lượng vị thế
    • B. Giảm rủi ro mỗi lệnh và xem lại nhật ký
    • C. Bỏ stop loss
    • D. Mở thêm lệnh
    Xem đáp án

    B. Giảm rủi ro mỗi lệnh và xem lại nhật ký

Nơi để thực hành

Hãy thực hành điều này trên tài khoản demo trước, không có tiền nào bị rủi ro.