Chuyển đến nội dung
Menu

Chỉ báo dao động: RSI, Stochastic và MACD

Tác giả: Chad Smith · Cập nhật

Trên trang này
  1. Chỉ báo dao động là gì
  2. RSI
  3. Chỉ báo Stochastic
  4. MACD
  5. Quá mua không có nghĩa là "bán"
  6. Dùng chỉ báo dao động theo xu hướng
  7. Phân kỳ
  8. Tránh chồng các chỉ báo giống nhau
  9. Những điểm chính

Trong bài học này, bạn sẽ học

  • Giải thích chỉ báo dao động động lượng đo lường điều gì
  • Đọc RSI, chỉ báo Stochastic và MACD
  • Diễn giải đúng quá mua, quá bán và phân kỳ
  • Dùng chỉ báo dao động theo hướng của xu hướng

Thuật ngữ chính

Đường trung bình động cho thấy hướng đi. Chỉ báo dao động cho thấy động lượng: giá đang di chuyển mạnh đến đâu và sức mạnh đó đang tăng lên hay suy yếu. Bài này trình bày ba chỉ báo dao động được dùng rộng rãi nhất, RSI, chỉ báo Stochastic và MACD, cùng những sai lầm phổ biến nhất khi đọc chúng.

Chỉ báo dao động là gì

Chỉ báo dao động (oscillator) là một chỉ báo được vẽ trong một khung riêng bên dưới biểu đồ. Phần lớn chúng di chuyển giữa các giới hạn cố định, như 0 và 100, hoặc dao động trên và dưới một đường trung tâm. Chúng được xây dựng từ các thay đổi giá gần đây, nên cho thấy các nhịp di chuyển gần đây mạnh hay yếu.

Động lượng thường thay đổi trước khi hướng giá thay đổi. Một đợt tăng vẫn tiếp tục đi lên nhưng với mức tăng ngày càng nhỏ cho thấy động lượng đang suy yếu. Chỉ báo dao động giúp nhìn thấy điều đó dễ hơn.

RSI

Chỉ số sức mạnh tương đối (Relative Strength Index) so sánh quy mô các nhịp tăng gần đây với các nhịp giảm gần đây.

RS = mức tăng trung bình trong N chu kỳ ÷ mức giảm trung bình trong N chu kỳ
RSI = 100 − (100 ÷ (1 + RS))

Chu kỳ mặc định là 14. RSI di chuyển giữa 0 và 100.

  • Giá trị trên 70 theo truyền thống được gọi là quá mua.
  • Giá trị dưới 30 theo truyền thống được gọi là quá bán.
  • Đường 50 phân chia động lượng tăng và động lượng giảm.

Ví dụ minh họa (số liệu minh họa): trong 14 chu kỳ, mức tăng trung bình là 12 pip và mức giảm trung bình là 6 pip. RS là 12 ÷ 6 = 2. RSI là 100 − (100 ÷ 3) = khoảng 66,7. Động lượng đang tăng nhưng chưa vào vùng quá mua.

Một công cụ liên quan, Stochastic RSI, áp dụng công thức Stochastic lên chính RSI và di chuyển nhanh hơn nhiều.

Chỉ báo Stochastic

Stochastic cho thấy giá đóng cửa gần nhất nằm ở đâu trong biên độ cao-thấp của một khoảng thời gian gần đây.

%K = (giá đóng cửa − đáy thấp nhất trong N) ÷ (đỉnh cao nhất trong N − đáy thấp nhất trong N) × 100
%D = trung bình 3 chu kỳ của %K

Thiết lập phổ biến là 14, 3, 3. Giá trị trên 80 được gọi là quá mua; dưới 20 là quá bán. Giao cắt giữa %K và %D thường được dùng làm tín hiệu.

Ví dụ minh họa (số liệu minh họa): trong 14 chu kỳ, mức cao nhất là 1.1100 và mức thấp nhất là 1.1000. Giá đóng cửa là 1.1080. %K là (1.1080 − 1.1000) ÷ (1.1100 − 1.1000) × 100 = 80. Giá đóng cửa nằm gần đỉnh của biên độ gần đây.

Stochastic phản ứng nhanh, phù hợp với vùng đi ngang và canh thời điểm ngắn hạn, nhưng tạo ra nhiều tín hiệu trong thị trường có xu hướng.

MACD

MACD (Moving Average Convergence Divergence) dùng đường trung bình động để đo động lượng.

Đường MACD = EMA 12 chu kỳ − EMA 26 chu kỳ
Đường tín hiệu = EMA 9 chu kỳ của đường MACD
Histogram = đường MACD − đường tín hiệu

Cách đọc:

  • Đường MACD trên 0 nghĩa là EMA ngắn nằm trên EMA dài, một dấu hiệu tăng giá. Dưới 0 là dấu hiệu giảm giá.
  • Đường MACD cắt lên trên đường tín hiệu là giao cắt tăng giá; cắt xuống dưới là giao cắt giảm giá.
  • Histogram lớn dần nghĩa là động lượng đang tăng; thu nhỏ dần nghĩa là động lượng đang suy yếu.

Vì MACD được xây dựng từ các đường trung bình động, nó có độ trễ. Nó phù hợp để xác nhận xu hướng và động lượng hơn là canh thời điểm chính xác.

Quá mua không có nghĩa là "bán"

Sai lầm phổ biến nhất với chỉ báo dao động là xem quá mua là tín hiệu bán và quá bán là tín hiệu mua. Trong xu hướng tăng mạnh, RSI có thể ở trên 70 rất lâu trong khi giá tiếp tục tăng. Bán mỗi khi nó vượt 70 nghĩa là chống lại xu hướng.

Cách đọc tốt hơn: quá mua nghĩa là động lượng gần đây mạnh. Trong vùng đi ngang, sức mạnh đó có thể suy yếu tại kháng cự. Trong xu hướng, nó thường xác nhận xu hướng đang khỏe mạnh.

GiáRSI7030Giá tiếp tụctăngRSI trên 70nhiều tuầnBán ở 70là chống xu hướng
Quá mua nghĩa là động lượng mạnh; trong xu hướng nó thường xác nhận sức mạnh hơn là báo đỉnh.

Dùng chỉ báo dao động theo xu hướng

Một cách tiếp cận đáng tin cậy hơn là dùng chỉ báo dao động để canh thời điểm vào lệnh theo hướng của xu hướng mà bạn đã xác định từ cấu trúc và đường trung bình động.

  • Trong xu hướng tăng, chờ chỉ báo giảm về vùng quá bán hoặc về đường 50 trong một nhịp điều chỉnh, rồi quay đầu đi lên. Điều đó gợi ý nhịp điều chỉnh đang kết thúc.
  • Trong xu hướng giảm, chờ chỉ báo tăng về vùng quá mua hoặc về đường 50 trong một nhịp hồi, rồi quay đầu đi xuống.

Ví dụ minh họa (số liệu minh họa): EUR/USD đang trong xu hướng tăng trên biểu đồ 4 giờ. Giá điều chỉnh về EMA 50 chu kỳ và RSI giảm từ 68 xuống 42. Cây nến tiếp theo đóng cửa cao hơn và RSI quay lên 48. Một trader mua, với stop dưới đáy của nhịp điều chỉnh. Xu hướng cho hướng đi; RSI giúp canh thời điểm.

Phân kỳ

Phân kỳ xảy ra khi giá và chỉ báo dao động không thống nhất với nhau.

  • Phân kỳ giảm giá: giá tạo đỉnh cao hơn, nhưng chỉ báo tạo đỉnh thấp hơn. Động lượng tăng đang suy yếu.
  • Phân kỳ tăng giá: giá tạo đáy thấp hơn, nhưng chỉ báo tạo đáy cao hơn. Động lượng giảm đang suy yếu.

Phân kỳ là lời cảnh báo, không phải tín hiệu kích hoạt. Xu hướng có thể xuất hiện phân kỳ nhiều lần trước khi đảo chiều, hoặc hoàn toàn không đảo chiều. Hãy chờ chính giá xác nhận, chẳng hạn một sự phá vỡ cấu trúc từ bài học về xu hướng.

GiáDao độngGiá:đỉnh cao hơnDao động:đỉnh thấp hơnPhân kỳ giảm: cảnh báo, không phải tín hiệu vào.
Phân kỳ cảnh báo động lượng đang yếu; hãy chờ giá phá cấu trúc rồi mới hành động.

Tránh chồng các chỉ báo giống nhau

RSI, Stochastic và MACD đều đo động lượng từ cùng một dữ liệu giá. Hiển thị cả ba không cho bạn ba ý kiến độc lập; nó cho bạn một ý kiến lặp lại ba lần. Hãy chọn một chỉ báo dao động, học thật kỹ và kết hợp với những công cụ đo lường điều khác, như các mức giá, xu hướng và các công cụ đo biến động trong bài học tiếp theo.

Những điểm chính

  • Chỉ báo dao động đo động lượng và thường cho thấy thay đổi về sức mạnh trước khi giá quay đầu.
  • RSI so sánh mức tăng với mức giảm; Stochastic đặt giá đóng cửa trong biên độ gần đây; MACD so sánh hai đường EMA.
  • Quá mua và quá bán mô tả động lượng, không phải các điểm đảo chiều tự động.
  • Chỉ báo dao động hiệu quả nhất khi canh thời điểm vào lệnh theo hướng của xu hướng.
  • Phân kỳ là lời cảnh báo cần giá xác nhận, và không nên chồng các chỉ báo dao động giống nhau.

Kiểm tra mức độ hiểu bài

  1. 1. Chỉ số RSI trên 70 thường cho thấy điều gì?

    • A. Giá phải giảm ngay lập tức
    • B. Động lượng tăng gần đây mạnh, đôi khi được gọi là quá mua
    • C. Thị trường đóng cửa
    • D. Khối lượng rất thấp
    Xem đáp án

    B. Động lượng tăng gần đây mạnh, đôi khi được gọi là quá mua

  2. 2. Giá tạo đỉnh cao hơn nhưng RSI tạo đỉnh thấp hơn. Hiện tượng này gọi là gì?

    • A. Giao cắt tăng giá
    • B. Phân kỳ giảm giá
    • C. Một cú phá vỡ
    • D. Hội tụ
    Xem đáp án

    B. Phân kỳ giảm giá

  3. 3. Đường MACD là hiệu số giữa hai giá trị nào?

    • A. Hai đường trung bình động hàm mũ
    • B. Giá cao nhất và thấp nhất
    • C. Giá bid và ask
    • D. Hai chỉ số RSI
    Xem đáp án

    A. Hai đường trung bình động hàm mũ

Broker có công cụ biểu đồ mạnh để thực hành

Hãy thực hành điều này trên tài khoản demo trước, không có tiền nào bị rủi ro.