Chuyển đến nội dung
Menu

Nhật ký giao dịch cho tâm lý giao dịch

Tác giả: Chad Smith · Cập nhật

Trên trang này
  1. Sổ ghi lệnh và nhật ký tâm lý
  2. Ghi gì cho mỗi giao dịch
  3. Ghi vào đúng thời điểm
  4. Tách điểm quy trình khỏi kết quả
  5. Ghi cả những giao dịch bạn không thực hiện
  6. Buổi tổng kết hằng tuần
  7. Biến phát hiện thành quy tắc
  8. Công cụ ghi nhật ký
  9. Điểm chính cần nhớ

Trong bài học này, bạn sẽ học

  • Giải thích nhật ký tâm lý khác với sổ ghi lệnh như thế nào
  • Ghi lại cảm xúc, việc tuân thủ quy tắc và bối cảnh của từng giao dịch
  • Thực hiện buổi tổng kết hằng tuần để tìm ra các khuôn mẫu hành vi
  • Biến những phát hiện trong nhật ký thành quy tắc cụ thể

Bài học về chuỗi thua đã hỏi liệu bạn có làm theo kế hoạch hay không. Bạn chỉ có thể trả lời câu hỏi đó một cách trung thực nếu có ghi chép. Bài này hướng dẫn cách giữ một cuốn nhật ký theo dõi cả tâm trí lẫn giao dịch của bạn, cần ghi gì cho từng lệnh, và cách một buổi tổng kết ngắn mỗi tuần biến nhật ký thành những quy tắc tốt hơn.

Sổ ghi lệnh và nhật ký tâm lý

Sổ ghi lệnh ghi lại những gì đã xảy ra: thị trường, hướng lệnh, giá vào, giá ra, khối lượng và kết quả. Nhiều nền tảng tự động xuất phần lớn các thông tin này. Nó hữu ích, nhưng không giải thích vì sao bạn đưa ra từng quyết định.

Nhật ký tâm lý bổ sung phần con người:

  • bạn đã nghĩ gì và cảm thấy thế nào trước, trong và sau giao dịch
  • giao dịch có đáp ứng mọi quy tắc trong kế hoạch hay không
  • điều gì diễn ra quanh giao dịch, như tin tức, mệt mỏi hay một lệnh thua trước đó

Chính thông tin bổ sung này giúp bạn tìm ra các khuôn mẫu hành vi đã học trong khóa này: sợ hãi và tham lam, giao dịch quá mức, giao dịch trả thù và FOMO.

Ghi gì cho mỗi giao dịch

Hãy giữ nó đủ ngắn để bạn làm được mỗi lần. Một mẫu hữu ích:

MụcVí dụ ghi chép (minh họa)
Ngày và giờThứ Ba, 10:15
Thị trường và hướng lệnhEUR/USD, mua
Thiết lậpHồi về hỗ trợ trong xu hướng tăng
Giá vào, stop, mục tiêu theo kế hoạch1.1000 / 1.0980 / 1.1040
Giá vào và ra thực tế1.1003 / 1.1018
Kết quả+15 pip
Có tuân thủ quy tắc?Không: đóng lệnh sớm
Cảm xúc trước khi vào lệnh (1–5)Bình tĩnh, 2
Cảm xúc trong lúc giữ lệnhLo lắng khi giá giảm nhẹ
Vì sao tôi thoát lệnhSợ mất phần lãi
Bối cảnhLệnh trước thua; ngủ không ngon
Ảnh chụp màn hìnhBiểu đồ lúc vào và ra lệnh

Thang điểm có thể đơn giản: 1 là bình tĩnh, 5 là rất căng thẳng hoặc hưng phấn. Con số chính xác ít quan trọng hơn việc ghi đều đặn.

Nói đơn giản, mỗi lần ghi trả lời bốn câu hỏi. Tôi đã lên kế hoạch gì? Tôi thực sự đã làm gì? Tôi cảm thấy thế nào? Còn điều gì khác đang diễn ra? Giá theo kế hoạch và giá thực tế cho thấy nỗi sợ hay hy vọng có làm thay đổi cách bạn thoát lệnh không. Điểm cảm xúc cho thấy cảm giác nào xuất hiện trước những sai lầm của bạn. Mục bối cảnh nắm bắt các nguyên nhân bên ngoài, như ngủ kém, một ngày làm việc bận rộn hay một lệnh thua trước đó trong phiên, thứ thường giải thích được nhiều hơn cả biểu đồ.

Ghi vào đúng thời điểm

Thời điểm tốt nhất để điền các mục cảm xúc là gần lúc sự việc xảy ra. Cảm xúc phai nhạt nhanh, và sau khi lệnh đóng, trí nhớ có xu hướng viết lại cảm giác của bạn cho khớp với kết quả. Một lệnh thắng trở thành "tôi đã tự tin ngay từ đầu", còn một lệnh thua trở thành "tôi biết đó là ý tưởng tồi".

Một cách thực tế là viết hai ghi chú ngắn: một dòng lúc vào lệnh, ghi thiết lập và trạng thái của bạn, phần còn lại ngay sau khi thoát lệnh. Nếu không thể viết trong phiên, hãy để một cuốn sổ cạnh màn hình để ghi chú bằng một từ và hoàn thành phần ghi chép khi phiên kết thúc.

Tách điểm quy trình khỏi kết quả

Chấm cho mỗi giao dịch hai điểm riêng biệt:

  • Điểm quy trình: tôi có làm theo kế hoạch không? Có, một phần hoặc không.
  • Kết quả: lãi hoặc lỗ tính bằng tiền hoặc pip.

Điều này đưa ý tưởng quyết định và kết quả từ bài học đầu tiên vào thực tế. Theo thời gian, bạn muốn có tỷ lệ cao các điểm quy trình "có". Nếu kết quả kém trong khi điểm quy trình cao, chiến lược có thể cần điều chỉnh. Nếu kết quả kém trong khi điểm quy trình thấp, cần sửa là hành vi.

Ghi cả những giao dịch bạn không thực hiện

Những lệnh bỏ lỡ và thiết lập bị bỏ qua cũng là một phần tâm lý của bạn. Hãy viết một ghi chú ngắn khi:

  • một thiết lập hợp lệ xuất hiện mà bạn không vào lệnh, và lý do
  • bạn cảm thấy thôi thúc mạnh muốn vào một lệnh không có trong kế hoạch, và đã kìm lại được

Những ghi chú này cho thấy nỗi sợ có đang ngăn bạn vào các lệnh hợp lệ không và khả năng chống lại FOMO của bạn có đang tiến bộ không.

Buổi tổng kết hằng tuần

Mỗi tuần một lần, dành 20 đến 30 phút cho một buổi tổng kết có cấu trúc. Các bước minh họa:

  1. Đếm các con số cơ bản: số giao dịch, số lệnh thắng, thua, kết quả ròng và bao nhiêu giao dịch làm theo kế hoạch.
  2. Sắp xếp theo điểm quy trình. So sánh tổng kết quả của các giao dịch theo kế hoạch với các giao dịch không theo kế hoạch.
  3. Tìm yếu tố kích hoạt. Các lần phá quy tắc có tập trung sau lệnh thua, vào một số giờ nhất định trong ngày, một số ngày nhất định, hay khi bạn chấm mức căng thẳng cao không?
  4. So sánh điểm thoát theo kế hoạch và thực tế. Lệnh thắng có thường bị đóng trước mức take profit đã định không? Lệnh lỗ có lớn hơn mức stop loss đã định không?
  5. Chọn một điều để thay đổi. Chỉ một điều thôi, để bạn thấy nó có hiệu quả không.

Ví dụ minh họa (số liệu minh họa): trong một tuần, một trader thực hiện 15 giao dịch. 9 lệnh làm theo kế hoạch và lãi tổng cộng +180 đô la Mỹ. 6 lệnh phá kế hoạch và lỗ tổng cộng −240 đô la Mỹ. Bốn trong sáu lần phá quy tắc xảy ra trong vòng 15 phút sau một lệnh thua. Quy tắc cho tuần sau: chờ 30 phút sau mỗi lệnh thua trước khi vào lệnh tiếp.

Biến phát hiện thành quy tắc

Nhật ký chỉ hữu ích nếu nó thay đổi cách bạn hành động. Mỗi phát hiện nên trở thành một quy tắc cụ thể, kiểm chứng được, tốt nhất ở dạng nếu-thì từ bài học về kỷ luật:

  • Phát hiện: tôi đóng lệnh thắng sớm khi mệt. Quy tắc: nếu tôi chấm năng lượng của mình dưới một mức đã định, tôi giao dịch nửa khối lượng hoặc không giao dịch.
  • Phát hiện: phần lớn lệnh lỗ đến trong những phút đầu phiên. Quy tắc: không vào lệnh trong 15 phút đầu.
  • Phát hiện: tôi giao dịch nhiều hơn vào thứ Sáu. Quy tắc: tối đa hai giao dịch vào thứ Sáu.

Xem lại mỗi quy tắc mới sau vài tuần. Giữ những quy tắc có ích và bỏ những quy tắc không có ích.

Công cụ ghi nhật ký

Bảng tính hoạt động tốt và cho phép bạn sắp xếp, lọc dữ liệu. Sổ giấy phù hợp cho các ghi chú cảm xúc. Phần mềm nhật ký chuyên dụng có thể tự động nhập giao dịch từ nền tảng của bạn, để bạn chỉ cần thêm các mục tâm lý. Công cụ ít quan trọng hơn nhiều so với thói quen.

Điểm chính cần nhớ

  • Nhật ký tâm lý ghi lại cảm xúc, bối cảnh và việc tuân thủ quy tắc, không chỉ giá.
  • Chấm điểm quy trình của mỗi giao dịch tách biệt với kết quả.
  • Ghi lại cả những lệnh bỏ lỡ và những lệnh đã kìm lại được, bên cạnh các lệnh đã thực hiện.
  • Một buổi tổng kết ngắn hằng tuần giúp tìm ra khuôn mẫu, như phá quy tắc sau lệnh thua.
  • Biến mỗi phát hiện thành một quy tắc cụ thể, rồi kiểm tra xem nó có giúp ích không.

Kiểm tra mức độ hiểu bài

  1. 1. Nhật ký tâm lý ghi lại điều gì mà một sổ ghi lệnh đơn giản thường không có?

    • A. Giá vào lệnh
    • B. Trạng thái cảm xúc và việc có tuân theo kế hoạch hay không
    • C. Thị trường đã giao dịch
    • D. Khối lượng vị thế
    Xem đáp án

    B. Trạng thái cảm xúc và việc có tuân theo kế hoạch hay không

  2. 2. Nhật ký cho thấy phần lớn lần phá quy tắc xảy ra sau một lệnh thua. Quy tắc mới hợp lý là gì?

    • A. Giao dịch khối lượng lớn hơn sau một lệnh thua
    • B. Chờ một khoảng thời gian cố định sau mỗi lệnh thua trước khi vào lệnh tiếp
    • C. Ngừng ghi nhật ký
    • D. Giao dịch thêm nhiều thị trường
    Xem đáp án

    B. Chờ một khoảng thời gian cố định sau mỗi lệnh thua trước khi vào lệnh tiếp

  3. 3. Lý do hợp lý để chấm điểm việc tuân thủ quy tắc tách biệt với lợi nhuận là gì?

    • A. Lợi nhuận không quan trọng
    • B. Một lệnh thua có thể là quyết định đúng và một lệnh thắng có thể là quyết định sai
    • C. Giúp nhật ký ngắn hơn
    • D. Broker yêu cầu như vậy
    Xem đáp án

    B. Một lệnh thua có thể là quyết định đúng và một lệnh thắng có thể là quyết định sai

Nơi để thực hành

Hãy thực hành điều này trên tài khoản demo trước, không có tiền nào bị rủi ro.